Menu


Karolina Tuszyńska poleca: „Nie róbcie mu krzywdy”

FILIP SKROŃC / NIE RÓBCIE MU KRZYWDY FILIP SKROŃC / NIE RÓBCIE MU KRZYWDY

Są rzeczy, które w XXI wieku zdają się niewyobrażalne. Okazuje się, że wystarczy wyjechać do Afryki, by zwątpić w człowieczeństwo.

Mocne słowa? Jednak bardzo prawdziwe w obliczu głównego problemu reportażu Filipu Skrońca „Nie róbcie mu krzywdy”. Młody reporter podąża śladami albinosów w krajach Afryki Wschodniej, gdzie wciąż ciąży przekonanie, że ich sproszkowane szczątki niosą magiczną moc.

Oglądaliście Państwo być może program Martyny Wojciechowskiej Kobieta na krańcu świata? Podróżniczka również zgłębiała ten sam temat, a w czasie swej podróży do krajów afrykańskich jednej z albinosek dała szansę na lepszą przyszłość.

Ta dziewczyna miała niebywałe szczęście. Filip Skrońc zaś opowiada o tysiącach ludzi, których los jest zgoła inny.

W krajach afrykańskich wciąż silnie ukorzenione jest przekonanie w magiczną moc albinosów. Uważa się, że eliksiry sporządzone ze sproszkowanych kończyn, narządów płciowych, czy narządów wewnętrznych białych murzynów (określenie za autorem książki)  mogą przynieść szczęście i bogactwo. Na kartach książki znajdziemy mnóstwo poruszających historii okaleczeń, krzywd do których doprowadzili bardzo często najbliżsi. Możemy przeczytać o przypadkach gwałtów na albinoskach, bo wierzy się, że ów leczy z AIDS; o wzroście morderstw albinosów w czasach przedwyborczych, bo kandydaci wierzą, że gusła dadzą im wygraną… 

By zapobiegać przelewowi krwi Afrykańczycy otwierają przytułki dla małych albinosów. Tyle tylko, że te domy bardzo szybko okazują się być przeludnione, dzieciom brakuje podstawowych środków do życia, a ich codzienność przypomina życie w rezerwacie. Dzieci pozbawiane są korzeni i tożsamości, nie mają też szans na przyszłość.

Autor reportażu w swoim opracowaniu jednak pokazuje nam, że strona magiczna, która niewątpliwie zagraża życiu i bezpieczeństwu albinosów, to nie jedyny i nie największy ich problem. Z pewnością najbardziej medialny, ale codzienność i otaczająca bieda przynosi tych problemów znacznie więcej. W Afryce opieka medyczna wciąż stoi na bardzo niskim poziomie, a albinosi oprócz szczególnej troski o skórę, muszą dbać także o słaby wzrok. Tymczasem prawdopodobnie nigdy nie mieli okazji używać kremu z filtrem przeciwsłonecznym, ich biała skóra jest nieustannie wystawiona na promieniowanie UV i często w młodym wieku zmagają się z chorobami nowotworowymi.

Filip Strońc jest bardzo uważnym obserwatorem. Jest obecny w swojej książce, ale absolutnie swoją osobą nie dominuje. Pozwala mówić swoim bohaterom. Pozwala wybrzmieć ich historiom. Z drugiej strony pozwala też nam, Europejczykom, spojrzeć na głęboką Afrykę swoimi oczami – oczami krytycznymi. I ja za to również ten reportaż bardzo cenię. Cenię go również za delikatnie krytyczne podejście do osoby Ryszarda Kapuścińskiego, który w Polsce jest postacią tak wielką, że należne jest mu tylko uwielbienie i nie wolno się wręcz ośmielić wyrazić zdanie, że za twórczością podróżnika się nie przepada.

Ja reportaż „Nie róbcie mu krzywdy” serdecznie polecam, a działaniom autora będę się z zainteresowaniem przyglądać. 

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

PREMIERY BIEŻĄCEGO TYGODNIA
/SUBIEKTYWNY WYBÓR LONDYNECZKI/

PUDEŁKO Z PAMIĄTKAMI/ KATARZYNA KOWALEWSKA/ ZYSK I S-KA/ 17.03


Pełna humoru opowieść z rodzinną tajemnicą w tle.
Aśka Maciejska to singielka, której zadziorności i dowcipu można tylko pozazdrościć. W wolnych chwilach albo ratuje z opałów przyjaciółki, albo sama pakuje się w tarapaty. Tak też staje się w momencie, kiedy postanawia poznać prawdę o swoich rodzicach. Babcia Maryla, z którą mieszka od ósmego roku życia, nie chce rozmawiać o tym, co było. Próba konfrontacji dla jednej kończy się kontuzją, a dla drugiej szpitalem. Od tego momentu Aśka będzie zmuszona przełamać swoją niechęć do proszenia innych o pomoc. Będzie również wspierać Wiktorię – neurotyczkę o samoocenie na poziomie Rowu Mariańskiego, oraz Lilianę – świeżo upieczoną małżonkę. Przy okazji stanie się ekspertką od problemów nastolatek.
Przez cały czas nie przestanie szukać tajemniczego pudełka z pamiątkami, czyli furtki do zagadki z przeszłości. A pewien ortopeda o nieposkromionej czuprynie nie będzie chciał opuścić jej myśli...

AFRYKAŃSKI KLUCZ/ IGA KARST/ SZARA GODZINA/ 18.03


Znana lekarka specjalizująca się w medycynie tropikalnej, zaangażowana w projekt badawczy nad jadem węży, umiera w swoim mieszkaniu. Wszystkich zaskakuje informacja, że powodem jej śmierci wcale nie był rak, na którego chorowała. Podejrzenia o zabójstwo padają na jej córkę. Sprawę rozpracowuje komisarz Michał Orski. W obliczu oskarżeń, Magdalena prosi o pomoc koleżankę – mecenas Anitę Herbst. Obie wpadają na zaskakujący trop. Okazuje się, że przed śmiercią doktor Elżbieta Budzanowska interesowała się okolicznościami tragicznego wypadku, w którym przed trzydziestu laty zginął jej mąż. Niebawem wypływają nowe, sensacyjne fakty...
Czy śmierć lekarki ma coś wspólnego z jej wyjazdami do Afryki? Afrykański klucz jest drugim tomem serii kryminalnej Pensjonat Biały Dwór. Pierwszy – Zapach prawdy – zdobył uznanie recenzentów i znalazł się na liście kandydatów do Nagrody Wielkiego Kalibru.

DOM PTAKÓW/ EVA MEIJER/ MARGINESY/ 18.03


Len Howard uznano za ekscentryczkę, gdy w 1938 roku, w wieku 44 lat, porzuciła karierę skrzypaczki i zamieszkała na wsi w Sussex, aby studiować ptaki. Ale to tam napisała dwa międzynarodowe bestsellery i zadziwiła świat obserwacjami sikorek, rudzików i wróbli.
Miłość do ptaków podsycał w Len charyzmatyczny ojciec poeta, który nie potrafił przejść obok rannego ptaka, nie ratując go. Energiczna i wrażliwa dziewczyna, najmłodsza z czworga rodzeństwa w bogatej, kulturalnej rodzinie, chciała samodzielności. Lecz kiedy w Londynie stała się sławna, a jej kariera nabrała tempa, tęskniła za oswojoną wroną bardziej niż za rodziną. Len doświadczała miłości i przyjaźni, ale żaden związek nie zbliżył się do więzi, którą tworzyła później z ptakami. Budki lęgowe pokrywały ściany jej domu wewnątrz i na zewnątrz. Ptaki siedziały jej na głowie i na ramionach. Uczyła się ich i dokonywała muzycznych transkrypcji ich pieśni.
Eva Meijer natknęła się na prace upartej badaczki, które wyprzedzały swoją epokę i niesłusznie popadły w zapomnienie. W "Domu ptaków" szuka motywów, które kierowały Len Howard. Co sprawiło, że radykalnie zmieniła życie i odsunęła się od rodziny? Co życie bogatek mówi nam o człowieku? I czy można odciąć się od oczekiwań innych wobec siebie? A także co to znaczy mieć gdzieś swój dom?

NIEŚWIADOMY MÓZG/ LEONARD MLODINOW/ PRÓSZYŃSKI I S-KA/ 19.03


Sądzisz, że świadomie kierujesz swoim życiem, podejmujesz racjonalne decyzje i z rozwagą kształtujesz swoje relacje z innymi? Jeśli tak, jesteś w błędzie. Dzięki zaawansowanym badaniom mózgu wiemy dziś z całą pewnością, że nasze wszystkie doświadczenia, sposób, w jaki poznajemy rzeczywistość, a także zachowania są w ogromnym stopniu zdeterminowane przez procesy przebiegające poza granicami naszej świadomości.
Słynny naukowiec, Leonard Mlodinow odkrywa przed czytelnikami zaskakujące i egzotyczne siły działające pod powierzchnią naszych umysłów oraz pokazuje, jak działają instynkty powstałe w nieświadomości, które zazwyczaj mamy za w pełni świadome i racjonalne przyczyny zachowań. Wyjaśnia, że jeśli chcemy naprawdę zrozumieć świat, a także pokonać przeszkody, które uniemożliwiają nam cieszenie się pełnią życia, musimy zrozumieć, jaki wpływ ma na nasze działania ten skryty przed naszymi oczyma, podprogowy świat.

MAMA ZAWSZE WRACA/ AGATA TUSZYŃSKA, IWONA CHMIELEWSKA/ DWIE SIOSTRY/ 18.03


Oparta na wspomnieniach ocalałej z Zagłady, poruszająca historia dziewczynki ukrywanej przez wiele miesięcy na terenie warszawskiego getta. Poetycko zilustrowane świadectwo ocalającej mocy miłości i wyobraźni.
"Nikt nie wie, że tu mieszka dziewczynka. Będziesz tu mieszkała jak krasnoludek. Tak mi powiedziała. [... ] Nie czułam się smutna. Nie było mi źle. Nie wiedziałam w ogóle, że jest inne życie. Myślałam, że tak to jest. Nigdy nie chciałam wyjść, bo nie wiedziałam, że można wyjść".
Zosia, córka Natalii i Szymona Zajczyków, była malutkim dzieckiem, gdy wybuchła wojna. Jesienią 1940 roku wraz z rodziną trafiła do warszawskiego getta. By ocalić córkę, Natalia ukryła ją w piwnicy. Dziewczynka spędziła tam długie miesiące tylko z ukochaną lalką, w świecie wyobraźni stworzonym dla niej przez matkę.
Nie pamięta muru, głodnych ludzi na ulicach, opasek z gwiazdą Dawida. Pamięta kasztany i listki, które przynosiła jej mama, sanki rysowane węglem na podłodze i odwiedzające ją szczury, których na początku wcale się nie bała.
Zosia Zajczyk ocalała, jako jedna z niewielu. Po latach opowiada swoją historię.
"Mama zawsze wraca" to spisana przez pisarkę i reportażystkę Agatę Tuszyńską opowieść o niezwykłej więzi matki i córki wśród okrucieństwa wojny. Dodatkowy wymiar nadają jej subtelne, poetyckie ilustracje cenionej w Polsce i na świecie artystki Iwony Chmielewskiej.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Karolina Tuszyńska - w sieci szerzej znana z niepohamowanej miłości do książek jako Londyneczka.

Blog
Instagram
Youtube
Facebook

Skomentuj


Skomentuj artykuł za pomocą konta Facebook
Skomentuj artykuł bezpośrednio
Powrót na górę